Peru’da son on yılda ekoturizm çok gelişmiş. Yerel ekonomiye destek vermek, çevreyi korumak, yağmur ormanlarında araştırma yapmak ve değer yaratmak için rehberler eşliğinde turlar düzenliyor, konaklama alanları yaratıyorlar.
Biz de Puerto Maldonado’da Refugio Amazonas’ta kaldık.
Odalar kapısız ve penceresiz, Amazonların ortasında. Uyurken bizi koruyan tek şey cibinliğimiz. Bizim gibi şehir insanları için sabah cibinliğe yapışmış kocaman bir kurbağayla uyanmak azıcık korkutucu oldu.
Biz neler gördük?
TikTok’un meşhur ettiği capybara’lar…
Capybara, dünyadaki en büyük kemirgen. Aile yapıları bir erkek, eşleri ve çocuklarından oluşuyor. Erkekleri, gözlerinin arasındaki yağlı noktadan ayırt edebilirsiniz. Buradan hormonlar salgılayarak kendi alanlarını belirliyorlar. Hamilelik üç ay sürüyor ve dört-beş yavru doğurabiliyorlar. Capybara’ları ormandaki çoğu avcı avlıyor. Capybara’lar, ayaklarındaki ördeklerinkine benzeyen perdeler sayesinde nehirde yüzerek bu avcılardan kaçabiliyorlar. Yüzmek için evrilmiş olan bu hayvanların, hipopotamlar gibi gözleri, kulakları ve burunları aynı hizada.
Puerto Tambopata Nehri’ndeki Collpa Chuncho Macaw Clay Lick…
Macaw’lar bir papağan türü; kırmızı, sarı, mavi ve yeşil renkleriyle inanılmazlar. Kil vadisine gelen macaw’lar, eksik minerallerini tamamlamak için bu killeri yalıyorlar. Ayrıca yedikleri parazitleri ve meyveleri sindirmelerine de iyi geliyormuş. Son olarak burası macaw’ların Tinder’ı; kendilerine eş buluyorlarmış.
Caiman, yani timsah, Amazon kıyısında en çok gördüğümüz sürüngenlerden oldu. Kuyrukları daha geniş ve kendileri daha küçük.
İklim krizinden sürüngenler de etkilenmiş. Yumurtalar sıcak yerlerde kaldığı için daha çok dişi doğuyormuş; erkek caiman’lar ise daha serin yerlerde yaşıyormuş.
Saddleback tamarin: Tambopata Nehri etrafında yaşayan en küçük maymun türlerinden biri. Diğer türlerin aksine alfa dişiler var ve bir dişinin birden fazla eşi olabiliyor.
Stick insect: Dala benzeyerek kendini kamufle ediyor, üzerine konan böcekleri avlıyor.
Akrep: En tehlikeli hayvanlardan biri; zehri insanlar için bile tehlikeli.
Brazil nut: Castaña, Amazon ormanının en heybetli ve ekonomik olarak en değerli ağaçlarından biri. Uzunluğu 25 metreyi geçen bu ağaç günde bir ton su tüketebiliyor. Peru’da koruma altında ve kesenlere yedi yıl ceza veriliyor.
Çekirge: Arka ayakları dikenli. Kendisini avlamak isteyen kuşlara ve maymunlara dikenli ayaklarıyla tekme atıyor.
Tarantula: Siyah renkli, 10-15 yıl yaşayabiliyor. Evini ağaç köklerinin altına kuruyor ve gece avlanıyor.
Bullet ant: Isırığı mermi delmiş gibi acıtıyor, ayrıca yakıyor. Yerliler, ergenlikten erkekliğe geçişte genç oğlanların ellerini bu karınca yuvalarına sokarlarmış.
Gece karıncaları: Dünyanın en organize canlılarından. Gece yeşil ve taze yaprakları yuvalarına taşıyorlar; sonra yaprakları çiğneyerek mantara dönüştürüyor ve yiyeceklerini böyle yapıyorlar.
Işıldayan solucanlar, glowing worms: Ay ışığını yansıtarak karanlıkta küçük yıldızlar gibi parlıyor, böcekleri kendilerine çekiyor ve avlıyorlar.
Zombi mantarı: Böceklerin beynine girerek kontrolü ele geçiriyor, sonra böceği yiyip içine yavruluyor.